"INTARSJE-ART" - Pracownia Intarsji Agata Wieczorek-Orleańska, Jacek Orleański

HISTORIA

Intarsja - technika zdobienia przedmiotów drewnianych, drewnem innych gatunków dla osiągnięcia kontrastowego i barwnego efektu z motywem np. orientalnym, figuralnym lub pejzażem.

Technika znana od starożytności (najstarszym zachowanym przedmiotem jest sarkofag z cedru z ok. 2000 r. p.n.e.), w XIII w. pojawiła się we Włoszech, szczególnie rozwinęła się w okresie renesansu we Włoszech i krajach niemieckich, stosowana także w boazerii.

W epoce baroku intarsja była głównym elementem zdobnictwa luksusowych mebli francuskich. Udoskonalona została przez Charles André Boulle'a - (1642-1732) ebenistę, francuskiego projektanta mebli, nadwornego artysty Ludwika XIV. Dekorował rezydencje królewskie produkując luksusowe i kosztowne meble.
Wykonywał intarsje w komnatach Wersalu (np. 1685 w gabinecie delfina); dostarczał meble także dworom zagranicznym. Udoskonalił technikę intarsji (zw. we Francji markieterią) i wprowadził doń miedź, cynę, srebro, szylkret, różne gatunki importowanych drzew (np. heban) i in.; opracował wzornik mebli.
W meblarstwie barokowym stworzył własny styl (zw. stylem Boulle), popularny w XVIII i XIX w. w Europie. Meble Boulle mają proste kształty, są masywne i bogato zdobione intarsjami i aplikami z brązu, a typowe formy to kabinety, komody, dwudrzwiowe szafy, szafki zegarowe i biurka.

Styl Ludwika XIV charakteryzował w meblarstwie przeważnie liniami prostymi z wykorzystaniem gatunków egzotycznych drzew.
Sprzęty miały charakter luksusowy, były suto rzeźbione, złocone, dekorowane drewnem m.in. intarsją.

W Polsce intarsja stosowana w meblach elbląskich, toruńskich, kolbuszowskich, po staropolsku nazywana nasadzaniem.

Rozkwit techniki intarsji wykorzystanej w meblach toruńskich nastąpił w wieku XVIII. Jednak od około 1730 r. stała się ona dominującą techniką zdobniczą w toruńskim stolarstwie artystycznym.
Zdobiło się nią wszystkie elementy wystroju wnętrz mieszczańskich (np. szafy sieniowe, szafki ścienne, szafy zegarowe, skrzynki, kasetki, boazerie, drzwi) oraz reprezentacyjnych - ratuszowych, kościelnych (np. portale, drzwi, boazerie).

Bezpośrednie związki z meblami toruńskimi wykazuje podobna, choć mniej liczna XVIII-wieczna wytwórczość elbląska.

Kolbuszowskie meble - typ sprzętów wyrabianych w Kolbuszowej w Kotlinie Sandomierskiej, od połowy XVII w. do 1. połowy XIX w. cieszących się dużą popularnością i wchodzących do wyposażenia siedzib ziemiańskich, a także salonów mieszczańskich.
Wykonywane były z dużą starannością w dębinie, jaworze, gruszy, zdobione intarsją ramową, wstęgowo-cęgową, z motywem gwiazd, kwiatów i rozet.
W produkcji dominowały meble skrzyniowe (rzadziej do siedzenia), biurka, praski, szafy, sekretery. Wykonywane na zamówienie otrzymywały herb lub inicjał właściciela.

_______________________
w/w informacje zaczerpnięte z: www.portalwiedzy.onet.pl